Welke realisaties van het Pact Toots Thielemans in 2025?

Het Pact Toots Thielemans is een verbintenis die werd afgesloten tussen de MIVB, de gewestelijke en lokale overheden en de economische actoren, met als doel de wijk te begeleiden tijdens de bouwwerkzaamheden van het metrostation Toots Thielemans. Het pact wil de hinder van de werf beperken, een voortdurende dialoog onderhouden met buurtbewoners en handelaars, en de aantrekkelijkheid van de wijk ondersteunen via concrete sociale, economische en stedenbouwkundige maatregelen die gedurende de hele duur van de werken worden uitgevoerd.

In 2025 hebben de partners van het pact verschillende belangrijke acties ten voordele van de wijk gerealiseerd.

Het pact voorziet dat de partners samenwerken om een kwalitatieve rommelmarkt te organiseren. In dat kader lanceerde hub.brussels een overheidsopdracht die werd toegewezen aan de vzw Stalem, die al vele jaren werkt aan de uitstraling van de wijk. Gesteund op haar ervaring met de organisatie van de rommelmarkt op de Stalingradlaan vóór de start van de werken aan het toekomstige station Toots Thielemans, organiseerde de vzw een rommelmarkt op de Europaesplanade, wat bijdroeg aan de levendigheid en aantrekkelijkheid van de wijk.

Tijdens de rommelmarkt werden cadeaubonnen uitgedeeld die geldig waren bij deelnemende handelszaken binnen de perimeter rond de werfzone. Deze actie moedigde bezoekers aan om het lokale handels- en horeca-aanbod te ontdekken, en bood rechtstreekse steun aan de handelaars van de wijk.

In het kader van een projectoproep voorziet het Pact Toots Thielemans ook een budget waarmee buurtbewoners en verenigingen acties of activiteiten ten voordele van de wijk kunnen voorstellen.

Zo organiseerde de vzw Les Mérolutionnaires het wijkfeest “Stalingrad en couleurs”, met onder meer springkastelen, kinderanimatie, mascottes en eetstanden uitgebaat door bewoners en lokale restauranthouders.

Een tweede vzw, Bruxsart, nam deel aan een dynamiseringsproject en zette de handelaars rond het Zuidpaleis in de kijker via een videorealisatie met drones. De opnames werden uitgevoerd door jongeren van de vereniging. De afgewerkte video zal in de loop van 2026 worden verspreid tijdens lokale communicatiecampagnes.

Daarnaast lanceerde de vzw Entreprendre Saint-Gilles een reeks evenementen onder de titels “Le marché en fête” en “Le marché propre”. Deze initiatieven hebben als doel de Zuidmarkt gezelliger en aangenamer te maken, en tegelijk bezoekers en klanten te sensibiliseren rond het sorteren van afval, afvalvermindering en upcycling. Dankzij informatiestands, activiteiten voor kinderen, en de deelname van gespecialiseerde organisaties dragen deze acties concreet bij aan een betere netheid in de wijk.

Tot slot lanceerde hub.brussels een opdracht om de identiteit van de door de werf getroffen wijk te versterken. Het bedrijf OSMOS voerde een diepgaande studie uit en stelde twee afzonderlijke identiteiten voor, met respect voor de specifieke kenmerken van de wijken rond het Zuidstation en de Stalingradlaan.

Voor handelaars die het Zuidpaleis moesten verlaten, werd begeleiding voorzien om hen te helpen bij hun herlokalisatie. Elke handelaar die hierom vroeg, kon op basis van zijn eigen criteria een lijst ontvangen van panden te huur of te koop die het best aan zijn verwachtingen voldeden.

Om de voorwaarden van de uitzonderlijke kroonvergoeding die in het kader van de werf Toots Thielemans werd ingevoerd toe te lichten, werd een deur-tot-deurbegeleiding uitgevoerd bij ongeveer 200 handelaars door het terreinteam.

Sinds 2023 werd, op vraag van de lokale handelaarsverenigingen, psychologische begeleiding aangeboden in de wijk om handelaars die nood hadden aan een luisterend oor te ondersteunen bij het bespreken van hun moeilijkheden. In 2025 maakten iets minder dan tien handelaars gebruik van deze begeleiding.